đồng hành

Cần phân cấp tay nghề châm cứu

 
Trước khi người Pháp đến, hồi thế kỷ thứ 19 trở về trước, giới Đông y đã biết đến châm cứu, nhưng bộ môn này không được phổ biến cho lắm. Trong “ Đại Nam Quốc Âm tự vị” của Huỳnh Tịnh Của in năm 1896 đã thấy giải thích:
 
- Châm cứu: dung phép chích , phép đốt, tiếng dung cho thầy thuốc.
 
- Cứu : dung lá thuốc cứu, ấn huyệt mà đốt cho nhẹ bịnh.

- Thuốc cứu: thứ cây nhỏ, lá có chia mà thơm, thầy thuốc hay dùng lá mà làm phép đốt, cũng là vị thuốc chỉ huyết ( cầm máu).

Ta thấy thời xưa không quá tin vào phép châm cứu, xem như biện pháp tạm thời, cho bịnh nhẹ bớt, không dứt hẳn. Lại dùng lá thuốc cứu vò từng viên nhỏ, đốt ngay huyệt.
 
Trước ngày giải phóng 1975 ở miền Nam Việt Nam, môn châm cứu đã phổ biến, giới thiệu trên vài tạp chí đứng đắn như tạp chí Bách Khoa. Nhưng trước sự du nhập ào ạt của tây dược, môn này bị dư luận đánh giá thấp, bịnh nhân thích uống hoặc chích thuốc cho chắc ăn, châm huyệt được xem như dạng xoa dịu tạm thời. Tuy nhiên, số ít người chuyên châm cứu đã tương đối thành công lại du nhập những kiểu “ máy châm cứu” của Nhật, xem lạ mắt. Vài người mang bịnh nan y, như đau bao tử, tê thấp đã chịu đi châm cứu( sau khi dùng Tây dược quá lâu ngày mà chưa đạt kết quả). Vài người đã học bộ môn châm cứu, do vài vị thượng tọa từng du học bên Nhật, bên Đài Loan trở về truyền lại, vài vị cho rằng châm cứu bắt nguồn từ triết học đạo Thiền, đượm chút ít vẻ huyền bí. Vẫn còn sự hoài nghi vì huyệt là điểm nhỏ bé, khó châm trúng đích. Điều chắc chắn là chưa thấy ai chết hoặc mang thương tật như méo miêng, bại liệt ( khi gặp thầy châm cứu hạng “ lang băm”!) Đồng bào ta trong khi chưa tin vào châm cứu vẫn tin cậy y học dân gian cổ truyền là xoa bóp, bắt gió, cạo gió.

Sau ngày giải phóng với niềm tin vào truyền thống dân tộc, bộ môn châm cứu lần hồi phổi biến, gây được sự tin cậy hôn trước. Vì thiếu tiêu chuẩn rõ rệt, đồng bào khó phân biệt đâu là người y sỹ với kiến thức khoa học tối thiểu và người đang học hoặc mới tập sự vào nghề? Lại có dư luận cho rằng châm cứu là nghề dễ học, trong vài tháng sẽ trở thành “Thầy” tạm kiếm sống qua ngày. Nhiều  người mở phòng, trong tủ chưng mớ sách, trên vách treo đôi ba bức tranh, vẽ cơ thể con người với những đường gân, đường huyệt chi chít. Đồng bào đến lai rai , đi châm cứu rẻ tiền,gần nhà mình đang ở lắm khi thiếu chịu, một tuần lễ sau trả tiền cũng được. Những cuộc hội thảo về châm cứu đã gây sự chú ý của đồng bào: châm cứu là khoa học có tầm cỡ quốc tế. Qua giai đoạn giao thời, lần hồi có sự thanh lọc giữa người châm cứu nhà nghề và người “ nghiệp dư”. Ai không chịu học hỏi, lần hồi bị đào thải. Và để phục vụ đồng bào ngày càng khó tánh, giới châm cứu quả thật đã trau đổi tay nghề. Vì tự tin, nên chẳng còn lối quảng cáo mơ hồ như trước ( thí dự như châm cứu trị được…. đủ thứ bịnh, từ đau nhức răng đến ung thư, lao phổi…!)

Theo ý tôi, đứng về phía đồng bào, ngành châm cứu cần phân cấp rõ rệt, một kiểu kiểm soát chất lượng, để khuyến khích tinh thần tự học, trau dồi nghề nghiệp như bên võ thuật phân biệt võ sĩ đai đen, đai nâu…(Lời toàn soạn: xin xem bài “ Thế nào là chuyện gia châm cứu” đã đăng trên số 6 quí 2 năm 1989).
 
Gặp những bịnh khó trị, thầy châm cứu nên nói thẳng rằng châm cứu chỉ có tác dụng tạm thời, giảm cơn đau, phải đi bác sĩ, phải giải phẫu, dùng thêm thuốc dân tộc hoặc tân dược…
 
Tập san của Hội Châm cứu tỉnh Sông Bé quả là sự đóng góp tích cực cho ngành nghề, ví như hạt nhân khiêm tốn, có thể dùng làm tư liệu trao đổi kinh nghiệm cho giới châm cứu trong cả nước. Thiện chí của những người sáng lập, thêm đóng gióp tích cực của các bạn Vương Sanh, Lê Hưng quả là đáng khích lệ. Châm cứu sẽ giúp cụ thể cho bịnh nhận, trong nhiều trường hợp, ít tốn tiền, klhông mất sức khỏe, yên tâm vì thuận với qui luật về sinh lý của con người. Tôi tin rằng sự đóng góp trong hiện tại và trong tương lai của ngành châm cứu tỉnh Sông Bé, sẽ được nâng lên về chất lượng. Công việc khiêm tốn, âm thầm, nhưng “ Lành đồn xa, dữ đồn xa” vậy…  

SƠN NAM (Tp. Hồ Chí Minh)

 

các bài viết liên quan


địa bàn triển khai ứng dụng laser quang châm

Tổng lượt truy cập: 1.318.906

Đang online: 37